Ga naar inhoud

Testplan — Suricata IDS

Component: VM1 — PoP Node Verantwoordelijke: Hennie Datum: 11/05/2026 (laatste update: 03/06/2026)


TP-IDS-01: Suricata service actief op WAN en LAN

Doel: Verifiëren dat Suricata draait en verkeer inspecteert op beide interfaces.

Voorwaarden:

  • Suricata IDS ingeschakeld in OPNsense
  • Interfaces: WAN en LAN geselecteerd
  • Promiscuous mode aan

Stappen:

  1. Navigeer naar Services → Intrusion Detection → Administration → Settings
  2. Enabled staat aangevinkt, Capture mode is IDS, Interfaces is zowel LAN als WAN

Suricata settings 3. Service is up and running

Verwacht resultaat:

  • Suricata service status: running
  • Beide interfaces geselecteerd

Status: Geslaagd


TP-IDS-02: ET Open rulesets geladen

Doel: Verifiëren dat de Emerging Threats Open rulesets correct gedownload en geactiveerd zijn.

Voorwaarden:

  • Suricata actief

Stappen:

  1. Navigeer naar Services → Intrusion Detection → Administration → Download
  2. Volgende rulesets zijn enabled:
  3. emerging-malware
  4. emerging-exploit
  5. emerging-scan
  6. emerging-phishing
  7. emerging-dns
  8. emerging-dos
  9. emerging-attack_response
  10. emerging-botcc
  11. emerging-web_server
  12. threatview_CS_c2

Rulesets enabled 3. Rules zijn geladen

Rules geladen

Verwacht resultaat:

  • Alle geselecteerde rulesets tonen groene checkmark
  • Rules tab toont duizenden actieve rules

Status: Geslaagd


TP-IDS-03: Alert genereren via testverkeer

Doel: Verifiëren dat Suricata verdacht verkeer detecteert en een alert genereert.

Voorwaarden:

  • Suricata actief met ET Open rulesets
  • Rocky VM op LAN

Stappen:

  1. Op Rocky VM terminal: curl http://testmynids.org/uid/index.html

Curl uitgevoerd vanaf Rocky 2. Navigeer naar Services → Intrusion Detection → Administration → Alerts

Alerts tab

Verwacht resultaat:

  • Eén of meerdere nieuwe alerts zichtbaar
  • Source IP: 192.168.50.20 (Rocky VM)
  • Interface: LAN en/of WAN
  • Action: allowed (IDS-modus)

Status: Geslaagd (na resolutie — zie hieronder)

Resolutie

Bij eerste uitvoering verschenen geen alerts, ondanks dat de DNS-ruleset enabled was en de curl correct werd uitgevoerd op Rocky. Diagnose:

  • Suricata service draaide
  • Alle DNS-rules waren enabled
  • Curl werd succesvol uitgevoerd
  • Maar de testmynids.org-signature behoort tot emerging-info / emerging-malware, niet tot emerging-dns

Oplossing: aanvullende rulesets enablen (emerging-malware, emerging-exploit, emerging-attack_response, emerging-web_server) via Download → toepassen → Rules tab → alles enablen → opnieuw testen.

Na de fix verschenen alerts correct in de Alerts-tab (ET INFO, ET USER_AGENT) op zowel LAN als WAN interface.


TP-IDS-04: DNS-verkeer detectie

Doel: Verifiëren dat Suricata DNS-verkeer op het LAN detecteert en logt.

Voorwaarden:

  • Suricata actief met emerging-dns ruleset
  • Unbound DNS actief op OPNsense

Stappen:

  1. Op Rocky VM: nslookup google.com 192.168.50.1

nslookup uitgevoerd 2. Navigeer naar Services → Intrusion Detection → Administration → Alerts → filter op ET DNS

ET DNS alerts

Verwacht resultaat:

  • ET DNS Standard alerts zichtbaar
  • Source: 192.168.50.1 (OPNsense/Unbound)
  • Interface: LAN
  • Port: 53

Status: Geslaagd


TP-IDS-05: IDS-modus — geen blokkering

Doel: Verifiëren dat Suricata in IDS-modus verkeer detecteert maar niet blokkeert (in tegenstelling tot IPS-modus).

Voorwaarden:

  • Suricata in IDS-modus (Capture mode = IDS, niet IPS)
  • Werkende alert uit TP-IDS-03

Stappen:

  1. Op Rocky VM: curl http://testmynids.org/uid/index.html

Curl response zichtbaar — geen blokkade

Verwacht: response-body bevat uid=0(root) gid=0(root) groups=0(root). Dit is geen echte exploit — testmynids.org levert opzettelijk deze tekst om IDS-rules te triggeren.

  1. Controleer dat curl een HTTP-response terugkrijgt (verkeer is niet geblokkeerd)
  2. Controleer in Alerts dat de Action-kolom allowed toont (niet blocked of dropped)

Alert action allowed

Verwacht resultaat:

  • Curl ontvangt response-body met uid=0(root)...-text (de testmynids signature-trigger)
  • Alert verschijnt in Alerts-tab
  • Action = allowed — verkeer is gedetecteerd maar niet geblokkeerd

Status: Geslaagd


TP-IDS-06: Suricata eve.json logging

Doel: Verifiëren dat Suricata alerts worden opgeslagen in het eve.json logformaat (machine-leesbaar voor SIEM-forwarding).

Voorwaarden:

  • Suricata actief
  • Minstens één alert gegenereerd (via TP-IDS-03 of TP-IDS-04)

Stappen:

  1. Op OPNsense shell: tail -20 /var/log/suricata/eve.json

eve.json output 2. Verifieer aanwezigheid van velden: event_type, alert, src_ip, dest_ip, signature, severity

Verwacht resultaat:

  • eve.json bevat JSON-entries (één per regel)
  • Alert-entries bevatten: timestamp, src_ip, dest_ip, signature, severity

Status: Geslaagd


TP-IDS-07: Suricata alerts in Wazuh SIEM

Doel: Verifiëren dat Suricata-alerts via de Wazuh-agent op OPNsense centraal zichtbaar worden in het SIEM-dashboard. Dit toont de end-to-end SASE-loggingketen aan: IDS → agent → manager → indexer → dashboard.

Voorwaarden:

  • Wazuh-manager actief op VM4 (192.168.50.14)
  • Wazuh-agent geïnstalleerd op OPNsense (plugin os-wazuh-agent)
  • Agent geregistreerd onder naam opnsense (zichtbaar via agent_control -l op VM4)
  • Suricata actief met geladen rulesets

Stappen:

  1. Op Rocky VM: trigger een alert die ook via TP-IDS-03 werkt:
curl http://testmynids.org/uid/index.html
  1. Wacht 30-60 seconden zodat de agent de eve.json-entry verwerkt en doorstuurt.

  2. Op Wazuh-dashboard (https://192.168.50.14): navigeer naar Endpoints → opnsense → Threat Hunting → Events

  3. Filter op data.alert.signature of zoek op suricata in het zoekveld.

Suricata alerts in opnsense threat hunting

  1. Cross-check via Explore → Discover op index wazuh-alerts-* met filter agent.name: opnsense en data.event_type: alert.

Discover cross-check opnsense alerts

Verwacht resultaat:

  • De Suricata-alert die in OPNsense zichtbaar was, verschijnt ook in het Wazuh-dashboard onder agent opnsense.
  • Event bevat de Suricata-signature, source/destination IPs, en severity.
  • Cross-agent search toont dat dezelfde alert door OPNsense's eve.json is geleverd.

Status: Geslaagd


TP-IDS-08: Scan-detectie (Nmap)

Doel: Verifiëren dat Suricata netwerkscans detecteert via de emerging-scan ruleset. Dit toont een ander aanvalstype aan dan HTTP-curl (TP-IDS-03).

Voorwaarden:

  • Suricata actief met emerging-scan ruleset enabled
  • Rocky VM op LAN
  • nmap geïnstalleerd op Rocky (sudo dnf install -y nmap)

Stappen:

  1. Op Rocky VM: voer een TCP SYN-scan uit naar de OPNsense LAN-interface:
sudo nmap -sS -p 1-1000 192.168.50.1

Nmap scan uitgevoerd vanaf Rocky

  1. Navigeer naar Services → Intrusion Detection → Administration → Alerts → filter op ET SCAN

Alerts tab gefilterd op ET SCAN

  1. Cross-check in Wazuh dashboard (Endpoints → opnsense → Threat Hunting):

Cross-check in Wazuh dashboard

Verwacht resultaat:

  • Eén of meerdere ET SCAN alerts zichtbaar in de Alerts-tab
  • Source IP: 192.168.50.20 (Rocky VM)
  • Signatures bevatten patronen zoals ET SCAN Nmap of ET SCAN Potential SSH Scan
  • Alert is ook zichtbaar in Wazuh onder agent opnsense

Status: Niet geslaagd

Analyse

De Nmap-scan was gericht op 192.168.50.1 (OPNsense LAN-interface zelf). Suricata sniffs verkeer dat door OPNsense passeert, terwijl deze scan aan OPNsense zelf is gericht en door de host-stack/firewall wordt afgehandeld. Daardoor vuren de ET SCAN-rules niet — die zijn ontworpen om scans tegen backend-hosts te detecteren die via Suricata's sniffer passeren.

Wat wel zichtbaar was: in Wazuh verschenen meerdere events met hetzelfde source-IP (Rocky VM), afkomstig van de OPNsense firewall die de scan-pogingen op gesloten poorten blokkeerde. Dat bewijst dat de FW-laag werkt, niet dat Suricata's scan-detectie werkt.

Lessons learned voor productie: voor scan-detectie via Suricata moet de scan tegen een doel achter OPNsense gericht zijn (bv. de Rocky VM zelf vanaf een andere host), zodat het verkeer via de gesniffte interface passeert.


TP-IDS-09: Multi-rulesettrigger op één aanval

Doel: Verifiëren dat een aanvalsvector meerdere rulesets tegelijk kan triggeren (bv. zowel emerging-malware als emerging-info). Dit valideert dat de aggregaat-detectie correct werkt.

Voorwaarden:

  • Suricata actief met meerdere rulesets enabled (emerging-info, emerging-malware, emerging-attack_response)
  • Rocky VM op LAN

Stappen:

  1. Op Rocky VM: download de EICAR-testfile via een HTTP-bron met expliciete User-Agent:
curl -A "Wget/1.0" http://www.eicar.org/download/eicar.com.txt

EICAR curl uitgevoerd

  1. Navigeer naar Services → Intrusion Detection → Administration → Alerts.

  2. Filter op het tijdstip van de curl en bekijk welke verschillende signatures gevuurd hebben.

Alerts na curl — STUN binding response

Verwacht resultaat:

  • Meerdere alerts met verschillende sid (signature ID) op hetzelfde flow-tijdstip
  • Categorieën: INFO (suspicious user-agent), eventueel MALWARE of ATTACK_RESPONSE
  • Alle alerts geven dezelfde source/destination

Status: Niet geslaagd

Analyse

De enige alert die in het tijdsvenster van de curl verscheen, is ET INFO Session Traversal Utilities for NAT (STUN Binding Response). Deze alert is niet gerelateerd aan de EICAR-curl: STUN is een NAT-traversal-protocol dat door achtergrondtoepassingen zoals WebRTC (Firefox-tab, video-calls) wordt gebruikt. Het betreft achtergrondruis op het LAN, niet een match op de EICAR-download.

Wat waarschijnlijk gebeurd is:

  • De curl naar http://www.eicar.org/download/eicar.com.txt werd HTTP→HTTPS-geredirect of door Squid + ICAP onderschept en op proxy-laag geblokkeerd vóór Suricata's sniffer-pad
  • Daardoor heeft Suricata de EICAR-payload niet "gezien" en zijn de verwachte emerging-malware / emerging-info regels niet getriggerd
  • De zichtbare STUN-alert komt uit een totaal andere flow

Suggestie voor herhaling: test deze case opnieuw met directe curl tegen een lokaal gehoste HTTP-server die het EICAR-bestand serveert, zonder ICAP-tussenkomst. Of trigger meerdere rules via een Shellshock-payload (User-Agent: () { :; }; echo) waarvan zowel ET INFO als ET ATTACK_RESPONSE-rules gegarandeerd matchen.


Samenvatting

Testcase Doel Status
TP-IDS-01 Service actief op WAN + LAN Geslaagd
TP-IDS-02 ET Open rulesets geladen Geslaagd
TP-IDS-03 Alert via curl-testverkeer Geslaagd (na resolutie)
TP-IDS-04 DNS-verkeer detectie Geslaagd
TP-IDS-05 IDS-modus zonder blokkering Geslaagd
TP-IDS-06 eve.json logging Geslaagd
TP-IDS-07 Suricata-alerts in Wazuh SIEM Geslaagd
TP-IDS-08 Scan-detectie (Nmap) Niet geslaagd (zie analyse)
TP-IDS-09 Multi-rulesettrigger Niet geslaagd (zie analyse)